Wojciech Gasparski, Etyczność marketingu - marketingiem etyczności

Prof. dr hab. Wojciech Gasparski

Repeticio est mater studiorum, co niech tłumaczy dlaczego na początek przypominam (z pewnymi zmianami) zaczerpnięty z wcześniejszego artykułu [Gasparski 2003] fragment wprowadzający ważne rozróżnienia terminologiczne.
Etyka wszelkiego rodzaju działalności ludzkiej, tym bardziej działalności zawodowej, składa się z dwu działów [Bunge 1988, 255 i nast.]:
· działu zwanego endomoralnością, dotyczącego kwestii wewnętrznych rozpatrywanego rodzaju działań, tj. norm moralnych (kodeksu) danego rodzaju działalności,
· działu zwanego egzomoralnością, dotyczącego kwestii zewnętrznych rozpatrywanego rodzaju działań, tj. norm moralnych (kodeksu) dotyczących społecznej odpowiedzialności związanej z uprawianiem danego rodzaju działalności. 
  Przez kodeks moralny rozumie się powyżej katalog norm etycznych - utrwalony  choć niekoniecznie spisany - jakich należy przestrzegać uprawiając dany rodzaj działalności. 
W działalności gospodarczej endomoralność dotyczy reguł funkcjonowania biznesu, egzomoralność zaś dotyczy społecznej odpowiedzialności systemu gospodarczego zarówno jako całości, jak i poszczególnych przejawów  aktywności składowych tego systemu.
  Funkcjonowanie systemu gospodarczego jest splotem działań tworzących ten system ludzi pracujących zawodowo. Normą wspólną wszelkiej etyki zawodowej jest norma:  "Wykonuj swą pracę najlepiej jak możesz i nie czerp korzyści ze słabości (fizycznej, ekonomicznej czy kulturowej) ludzi korzystających z twych usług." [Bunge 1988, s. 159]. Norma ta odnosi się także do zawodu przedsiębiorcy ('biznesmena') i menedżera, w tym specjalisty z zakresu marketingu.
  Termin 'etyka biznesu' - w zastosowaniu do marketingu 'etyka marketingu' - występuje również obiegowo jako nazwa ogólna etosu charakterystycznego dla działalności gospodarczej, a więc faktycznych wartości i norm rządzących zachowaniami ludzi zaangażowanych w ten rodzaj działalności. W związku z tym, że chodzi o zachowania ludzi profesjonalnie zajmujących się różnymi aspektami działalności gospodarczej etyka biznesu, resp. etyka marketingu, jest w pewnym swym zakresie etyką zawodową. [więcej...]